Wykształcenie i geneza osadów czwartorzędowych w Dolinie Olczyskiej, Tatry Zachodnie

Abstract

Quaternary sediments in the Olczyska Valley evidenced a one of the few examples of Pleistocene glacial transfluence in the Tatra Mountains. In this study, an attempt was made to reconstruct the maximum extent of the Sucha Woda glacier in the Olczyska valley, based on detailed mapping of Quaternary sediments and landforms. The results of the study, mainly based on spatial distribution and characteristics of Quaternary sediments as well as size and spatial distribution of locally oversized granite boulders, do not confirm a complete filling of the valley with ice in the middle Pleistocene. The area covered with glacial till occur only in the upper reaches of the valley. The till covers are characterized by boulders exceeding 3 m in length with maximum diameter reaching 6 m. The valley’s bottom is filled with an alluvial cone built of diamicton sediments which hosts granitic boulders of smaller diameters (<3 m). Czwartorzędowe osady w Dolinie Olczyskiej stanowią dowód na jeden z nielicznych przykładów obecności plejstoceńskich transfluencji lodowcowych w Tatrach. Na podstawie szczegółowego kartowania form i osadów czwartorzędowych została podjęta próba rekonstrukcji zasięgu maksymalnego rozprzestrzenienia transfluencyjnego lodowca Suchej Wody w tej dolinie. Wyniki badań oparte na rozmieszczeniu i wykształceniu pokryw czwartorzędowych oraz rozmieszczeniu i wielkości lokalnie największych głazów granitowych nie potwierdzają całkowitego wypełnienia lodem doliny, które miało miejsce w środkowym plejstocenie (przed ostatnim glacjałem). Obszar akumulacji glacjalnej w górnych partiach doliny cechuje wielkość głazów przekraczająca 3 m długości osi a, a maksymalne średnice głazów osiągają rozmiary 6 m. Dno doliny wypełniają natomiast osad stożka aluwialnego zbudowanego z gliny i bloków granitowych o mniejszych (<3 m) średnicach.