Porównanie geologicznych i geochemicznych warunków występowania formacji dla gazu łupkowego w Polsce i w Stanach Zjednoczonych Ameryki wraz z oceną zagrożeń środowiskowych

Abstract

Od roku 2010 obserwuje się wzmożone zainteresowanie dolnopaleozoicznymi utworami zachodniej części kratonu wschodnioeuropejskiego jako perspektywicznego obszaru występowania formacji łupkowych dla gazu ziemnego, którego eksploatacja w Stanach Zjednoczonych praktycznie uniezależniła kraj od dostaw tego surowca w ciągu zaledwie dwóch dekad. Za uzasadnione uznano więc dokonanie kompleksowego porównania geologicznych i geochemicznych warunków występowania formacji łupkowych dla gazu w Polsce i w Stanach Zjednoczonych. Polskie skały ilasto-mułowcowe generalnie posiadają gorsze warunki do generowania węglowodorów. Z punktu widzenia geologii potencjalne utwory basenu paleozoicznego zalegają na większych głębokościach niż formacje w Stanach Zjednoczonych oraz cechują się mniejszymi wartościami miąższości. Pod względem geochemicznym skały dolnego paleozoiku w Polsce są mniej bogate w organikę oraz zawierają ropotwórczy typ II kerogenu, podczas gdy materia organiczna w formacjach amerykańskich jest reprezentowana przez typ II/III kerogenu i cechuje się znacznie wyższymi parametrami TOC. Since 2010, the increasing interest in Lower Paleozoic Basin within the western part of the East Europe Craton in Poland as a potential shale gas plays, has observed. Shale gas production from a similar source rocks had made the USA energy-independent in just two decades. Therefore, it was justified to do a comprehensive geological and geochemical comparison of the shale gas formations in Poland and United States of America. Generally, polish shale formations have worse settings for hydrocarbon generation. In geological terms, potential shale gas formations of the Lower Paleozoic Basin underlie at greater depth than shale plays in the USA do as well as are characterized by lower thickness. In terms of geochemical settings, black shale formations of Baltic-Podlasie-Lublin Basin have lower TOC content which is represented by type-II kerogen, whereas organic-rich shale formations in the USA consists of gas-prone type-II/III kerogen.