Oznaczanie biomarkerów grupy pentacyklicznych terpenoidów techniką chromatografii gazowej sprzężonej z tandemową spektrometrią mas. Analiza frakcji węlowodorów nasyconych z ekstraktów środowiskowych

Abstract

W pracy zastosowano technikę GC-MS/MS do oznaczenia zawartości pentacyklicznych hopanów w ośmiu próbkach, pochodzących z różnowiekowych skał macierzystych. Na podstawie otrzymanych wyników obliczono i zinterpretowano wskaźniki określające dojrzałość materii organicznej i środowisko depozycji. Spośród badanych najniższą dojrzałość termiczną wykazuje próbka Wudzyń-IG-1 z utworów jury górnej. Dwie (O-2/D/3 i O-2/D/5) pochodzące ze skał syluru, zostały przeobrażone na poziomie powyżej przemian termokatalitycznych, co spowodowało zanik grupy hopanów, a zatem nie było możliwe obliczenie wskaźników. Pozostałe wykazały dojrzałość termiczną na poziomie okna ropnego. Próbka Koło-IG-3 pochodzi ze skały macierzystej deponowanej w warunkach tlenowych, a pozostałe były deponowane w warunkach beztlenowych. Próbka Wudzyń-IG-1 jako jedyna wykazała wartość wskaźnika C31R/C30 powyżej 0,25, co wskazuje, że powstała w warunkach morskich.

In this thesis GC-MS/MS method was employed to determine amount of pentacyclic terpenoids in eight samples, derived from source rocks of various ages. Results were used to calculate maturity and source-related parameters. Upper Jurassic sample Wudzyń-IG-1 shows the lowest maturity. Silurian samples O- 2/D/3 and O-2/D/5 have been transformed beyond the level of thermocatalytic processes. Due to this fact, hopanes in these samples are absent, and it is impossible to calculate parameters. Thermal maturity in other samples is placed between early and late oil generation window. Sample Koło-IG-3 indicates oxic depositional environment. Parameters calculated for other samples, show anoxic depositional environments. Only sample Wudzyń-IG-1 shows value of C31R/C30 parameter higher than 0,25, which indicates marine depositional environment.