Uwarunkowania geośrodowiskowe gospodarki przestrzennej gminy Wieliczka

Abstract

W pracy przedstawione zostały uwarunkowania geośrodowiskowe wpływające na gospodarkę przestrzenną gminy Wieliczka. Opisane zostały naturalne i antropogeniczne zagrożenia środowiska, do których należą powodzie, ruchy masowe, szkody górnicze oraz zanieczyszczenia atmosfery, wód powierzchniowych i podziemnych. Analizą objęto zasoby kopalin, w tym głównie sól kamienną, gaz ziemny, kruszywo naturalne. Analizowano też negatywne oddziaływanie działalności Kopalni Soli „Wieliczka” i „Barycz”, które powodują deformowanie terenu, powstawanie niecek zapadliskowych, zasolenie wód podziemnych oraz wpływ rolnictwa i infrastruktury technicznej na wody powierzchniowe, podziemne i powietrze. Przedstawione zostało również środowisko przyrodnicze, w tym: rezerwat przyrody, użytki ekologiczne, stanowiska dokumentacyjne i pomniki przyrody. Na podstawie przeprowadzonej analizy wyznaczone zostały obszary, na których zabudowa jest utrudniona lub niemożliwa. Utrudnienia są spowodowane występowaniem złóż kruszyw naturalnych, terenów pogórniczych, obszarów podatnych na osuwanie mas ziemnych i zagrożonych powodziami oraz o cennych walorach przyrodniczych. Wyznaczone zostały kierunki i sposoby zagospodarowania gminy oraz sposoby ochrony środowiska przyrodniczego.

In the work presented geoenvironmental conditions affecting the economy spatial of the Wieliczka Commune. It describes natural and anthropogenic environmental risks, which include floods, landslides and mining damage and pollution of the atmosphere, surface water and groundwater. The analysis comprised of mineral resources, mainly rock salt, natural gas, natural aggregates. Also analyzed the negative impact of Salt Mine "Wieliczka" and "Barycz", which cause deformation of the land, the formation of the panful depression, salinity of groundwater and the impact of agriculture and technical infrastructure on surface water, groundwater and air. The natural environment is also in the nature reserve, ecological, documentation and monuments. The analysis indicates areas where the building is difficult or impossible. Difficulties are caused by the presence of deposits of natural aggregates, mining areas, areas prone to landslides and soil masses threatened by floods and the valuable nature. Were determined directions and ways of development of the municipality and the ways to protect the environment.