Elementy reprezentacji wiedzy w zakresie wad powierzchni wyrobów metalowych

Abstract

Teza pracy sprowadza się do stwierdzenia, że wykorzystanie dostępnych źródeł wiedzy o wadach powierzchni wyrobów metalowych, w połączeniu z zastosowaniem formalizmów inżynierii wiedzy oraz dostępnych narzędzi programistycznych, pozwala na efektywne stworzenie bazy wiedzy, przeznaczonej do komputerowego wspomagania diagnostyki wad danej klasy wyrobów. Celem prowadzonych badań jest wypracowanie metodologii pozyskiwania wiedzy z zakresu inżynierii powierzchni, ze szczególnym uwzględnieniem wiedzy o wadach powierzchni i przyczynach ich powstawania, a także dobór odpowiednich formalizmów jej reprezentacji. Dla zachowania realistycznego wymiaru prac, obszar doświadczeń ograniczono do kilku wybranych technologii uszlachetnienia powierzchni metali, z uwzględnieniem wad najbardziej charakterystycznych dla tych technologii.Przedstawione w pracy rozwiązania metodologiczne mogą znaleźć praktyczne zastosowanie w zakładach przetwórstwa metali, do celów podnoszenia jakości produkcji. Jest rzeczą oczywistą, że będą potrzebne dalsze działania, które na bazie tego podejścia doprowadzą do stworzenia bazy wiedzy, zorientowanej na potrzeby całego przedsiębiorstwa. W pierwszym rozdziale zaprezentowano podstawowe pojęcia z dziedziny oraz sprecyzowano pojęcie wady powierzchni wyrobu metalowego. W drugim przedstawione zostały, w sposób encyklopedyczny, aspekty technologiczne wytwarzania warstw powierzchniowych różnymi technikami. W dalszej części rozdziału skoncentrowano się na szczegółowej charakterystyce wybranej techniki wytwarzania - jest to cynkowanie ogniowe. Rozdział czwarty zawiera usystematyzowanie pojęć i działań związanych z tworzeniem wiedzy o wadach, charakteryzuje źródła wiedzy, prezentuje etapy jej przetwarzania a także przedstawia koncepcje jej strukturyzacji. Rozdział piąty przedstawia realizacje tych rozwiązań na przykładzie wiedzy o wadach powierzchni wyrobów cynkowanych ogniowo. W rozdziale szóstym zostały przedstawione zasady rozwiązań systemowych oraz krótka charakterystyka formalnych metod reprezentacji wiedzy. Rozdział siódmy przedstawia wybrane realizacje elementów wiedzy o wadach, tj. klasyczną reprezentację regułową, reprezentację z zastosowaniem logiki rozmytej oraz probabilistyczną reprezentację wiedzy z zastosowaniem sieci Bayesa. Rozdział ósmy zawiera krótką charakterystykę tego formalizmu, metody tworzenia ontologii oraz konstrukcję fragmentu ontologii dla wad powierzchni, wykorzystującą podaną we wcześniejszych rozdziałach klasyfikację. Rozdział dziewiątyzawiera podsumowanie, wnioski oraz prezentuje dalsze zamierzenia badawcze.